Viện Kiểm sát nhân dân tối cao truy tố cựu Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến cùng 9 bị can

Viện Kiểm sát nhân dân tối cao quyết định truy tố các bị can ra trước Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội để xét xử; phân công Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử sơ thẩm vụ án theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự.

Cụ thể, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao truy tố cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến về tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí” theo quy định tại khoản 3, Điều 219 Bộ luật Hình sự.

Cùng tội danh này còn 6 bị can khác bị truy tố, gồm: Nguyễn Kim Trung, cựu Phó Giám đốc Ban Y tế trọng điểm, Bộ Y tế; Trần Văn Sinh, cựu Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án chuyên ngành xây dựng công trình, Bộ Y tế; Đào Xuân Sinh, Giám đốc Công ty cổ phần Tư vấn, đầu tư và xây dựng SHT; Nguyễn Doãn Tú, cựu Phó Vụ trưởng Vụ Trang thiết bị, Bộ Y tế; Lê Văn Cư, cựu Phó Viện trưởng Viện kinh tế xây dựng, Bộ Xây dựng; Hoàng Xuân Hiệp, cựu Trưởng phòng Kinh tế phát triển đô thị, cựu Phó Viện trưởng Viện Kinh tế xây dựng, Bộ Xây dựng.

Viện Kiểm sát nhân dân tối cao truy tố các bị can: Nguyễn Hữu Tuấn, cựu Giám đốc Ban Quản lý dự án chuyên ngành xây dựng công trình y tế, Bộ Y tế kiêm phụ trách Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm và Nguyễn Chiến Thắng, cựu Giám đốc Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm, Bộ Y tế về tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí”, quy định tại khoản 3 Điều 219 và tội “Nhận hối lộ” quy định tại điểm a khoản 4 Điều 354 Bộ luật Hình sự.

Riêng bị can Lê Thanh Thiêm bị truy tố tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, theo quy định tại khoản 4 Điều 174 Bộ luật Hình sự.

Cáo trạng kết luận, trong quá trình triển khai thực hiện Dự án cơ sở 2 Bệnh viện Bạch Mai và Dự án cơ sở 2 Bệnh viện Việt Đức, một số cá nhân tại Bộ Y tế, Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm và các đơn vị có liên quan đã có hành vi vi phạm pháp luật dẫn đến dự án đình trệ, kéo dài, không đạt được mục tiêu đã đề ra. Hai dự án dừng thi công từ tháng 1/2021 đến hết tháng 12/2024 gây hậu quả thất thoát, lãng phí đặc biệt lớn cho ngân sách Nhà nước.

Cụ thể, vi phạm pháp luật trong việc thuê tư vấn nước ngoài lập dự án đầu tư và thiết kế kỹ thuật, thiết kế bản vẽ thi công 2 Dự án: Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm trình, Bộ Y tế phê duyệt thuê tư vấn nước ngoài lập dự án đầu tư khi chưa làm rõ về khả năng đáp ứng của đơn vị tư vấn trong nước; không chứng minh được tính cần thiết phải thuê tư vấn nước ngoài; có ý chỉ định thầu; không tổ chức lập, thẩm định chi phí thuê tư vấn nước ngoài; không tổ chức xác định dự toán gói thầu thuê tư vấn nước ngoài; sử dụng đề xuất tài chính của nhà thầu để thẩm định, phê duyệt dự toán trong khi nhà thầu là tác giả phương án thiết kế kiến trúc được lựa chọn không qua hình thức thi tuyển.

Các hành vi trên trái quy định của Luật Đấu thầu năm 2005; Quy chế thuê tư vấn nước ngoài trong hoạt động xây dựng tại Việt Nam, ban hành kèm theo Quyết định số 131/2007/QĐ-TTg ngày 9/8/2007 của Thủ tướng Chính phủ; Thông tư số 23/2009/TT-BXD, Thông tư số 07/2012/TT-BXD của Bộ Xây dựng.

Từ việc cố ý thuê tư vấn nước ngoài không đúng, nên Ban Y tế trọng điểm đề nghị, Viện Kinh tế xây dựng thẩm tra dự toán để Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm làm căn cứ ký hợp đồng với đơn giá chi phí thuê tư vấn không đúng quy định, cao hơn nhiều lần giá trị tính theo định mức chi phí tư vấn đầu tư xây dựng công trình ban hành kèm theo Quyết định 957/QĐ-BXD, gây thất thoát cho Nhà nước số tiền hơn 70,2 tỷ đồng.

Cũng theo cáo trạng, hai dự án trên vi phạm pháp luật trong việc lập, thẩm định, phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu, lập, phê duyệt hồ sơ mời thầu, tổ chức lựa chọn nhà thầu và thực hiện gói thầu: Phân chia các gói thầu không hợp lý, không căn cứ vào tính chất kỹ thuật, trình tự thực hiện và tính đồng bộ của dự án, nhất là việc tách nội dung thiết kế kiến trúc là 1/9 nội dung của thiết kế xây dựng theo quy định của pháp luật xây dựng thành gói thầu riêng để chỉ định nhà thầu nước ngoài thực hiện, các nội dung thiết kế còn lại do đơn vị tư vấn trong nước thực hiện, làm mất tính tổng thể, đồng bộ trong quá trình triển khai thực hiện, gây ra nhiều khó khăn, vướng mắc, đặc biệt việc lập, thẩm định, phê duyệt thiết kế kỹ thuật, thiết kế bản vẽ thi công, làm tăng thời gian và phát sinh chi phí xây dựng trong quá trình thực hiện 2 Dự án, trái quy định của Luật Đấu thầu năm 2013; trình và phê duyệt “giá gói thầu ước tính” khi chưa có thiết kế kỹ thuật, thiết kế bản vẽ thi công, dự toán xây dựng, trái quy định của Luật Xây dựng năm 2014, Thông tư 04/2010/TT-BXD của Bộ Xây dựng.

Vi phạm trong việc xây dựng, lựa chọn, ký kết các hợp đồng xây dựng nhất là việc lựa chọn hình thức hợp đồng hỗn hợp nhưng không thuộc loại hợp đồng nào theo quy định tại Nghị định số 48/NĐ-CP; Hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh nhưng không quy định nguyên tắc, thời gian tính điều chỉnh, trình tự, phạm vi, phương pháp và căn cứ điều chỉnh giá hợp đồng, cơ sở dữ liệu đầu vào để tính điều chỉnh (khối lượng chi tiết gốc, đơn giá chi tiết gốc) vi phạm quy định Luật đấu thầu năm 2013; Nghị định số 63/2014/NĐ-CP; Nghị định số 48/2010/NĐ-CP; Thông tư số 08/2010/TT-BXD. Hợp đồng không có khối lượng chi tiết, không có dự toán kèm theo; không có thỏa thuận cụ thể, chi tiết về các yêu cầu kỹ thuật (cấu hình, xuất xứ...), cách thức đo đếm khối lượng, số lượng để làm cơ sở nghiệm thu, thanh toán và điều chỉnh giá hợp đồng…

Cáo trạng nêu rõ, mặc dù công trình, hạng mục công trình chưa đủ điều kiện để thi công nhưng chủ đầu tư và nhà thầu đã tiến hành khởi công, trái quy định tại Luật Xây dựng năm 2014. Một số hạng mục thi công trước khi có thiết kế bản vẽ thi công được phê duyệt, dẫn đến công tác quản lý chất lượng trong quá trình thi công gặp khó khăn, vừa thi công, vừa thiết kế dẫn đến thiết kế kỹ thuật, thiết kế bản vẽ thi công phải điều chỉnh nhiều khó kiểm soát về chất lượng, khối lượng, giá trị…

Từ việc lập, phê duyệt hồ sơ mời thầu, lựa chọn nhà thầu, ký kết, thực hiện hợp đồng không tuân thủ các quy định của pháp luật như nêu trên, nên không có cơ sở để thanh toán trong khi nguồn vốn đã được SCIC thu xếp do chủ đầu tư chưa có căn cứ để phê duyệt dự toán của 2 dự án, dẫn đến 2 dự án dừng thi công từ tháng 1/2021 đến hết tháng 12/2024, dự án bị đình trệ, kéo dài, không đạt được tiến độ, mục tiêu đề ra mặc dù đã được giải ngân trên 50% tổng vốn đầu tư, gây hậu quả lãng phí tài sản nhà nước tổng số tiền hơn 733,5 tỷ đồng.

Ngoài ra, quá trình triển khai 2 Dự án trên, Nguyễn Chiến Thắng và Nguyễn Hữu Tuấn đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn được giao, yêu cầu các nhà thầu phải đưa tiền cho Thắng, Tuấn theo tỷ lệ 5% số tiền được tạm ứng, thanh toán; trong đó Nguyễn Hữu Tuấn đã nhận 51,735 tỷ đồng (không bao gồm 36,73 tỷ đồng nhận từ doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng); Nguyễn Hữu Tuấn đã nhận 7,67 tỷ đồng (không bao gồm 4,5 tỷ đồng nhận từ doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng).

Lợi dụng việc Nguyễn Chiến Thắng sợ bị xử lý do có sai phạm trong quá trình thực hiện hai dự án trên, Lê Thanh Thiêm đã đưa ra thông tin gian dối, chiếm đoạt 2 triệu USD, tương đương 45,26 tỷ đồng của Nguyễn Chiến Thắng.